200 nominacji asesorskich z kontrasygnatą premiera. Tusk: „Złamanie Konstytucji nie przejdzie”
Konstytucyjny spór o nominacje asesorów sądowych
W środę, 30 lipca 2025 r., premier Donald Tusk podpisał 200 dokumentów dotyczących nominacji asesorskich. To bezprecedensowa sytuacja w polskim wymiarze sprawiedliwości - po raz pierwszy w historii III RP szef rządu kontrasygnował akty urzędowe prezydenta, które ten wcześniej świadomie pominął. Jak podkreślił premier podczas konferencji prasowej, mamy do czynienia z „niepotrzebnym, absurdalnym i groźnym zamachem na Konstytucję”, a konsekwencje tego działania mogą być bardzo poważne zarówno dla samych asesorów, jak i dla tysięcy obywateli oczekujących na wyroki sądów.
Prezydent Nawrocki wręczył nominacje asesorom bez uprzedniego uzyskania kontrasygnaty premiera, co jest obowiązkowe na mocy artykułu 144 Konstytucji RP. Krajowa Rada Sądownictwa w stanowisku z 29 lipca jednoznacznie wskazała, że akty urzędowe prezydenta niewymienione w tym przepisie wymagają podpisu szefa rządu. Dlatego też prezesi sądów, do których trafiły nominacje, odesłali je do KRS, aby ta mogła przekazać je premierowi do kontrasygnaty. Dzięki temu dokumenty z podpisem prezydenta Nawrockiego zyskały wymaganą konstytucyjnie zgodę premiera.
„Mamy do czynienia z niepotrzebnym, absurdalnym i groźnym zamachem na Konstytucję - po raz pierwszy w tak jawny i bardzo szkodliwy sposób, z bardzo złymi konsekwencjami dla asesorów, polskich sądów i tych, którzy czekają na ich orzeczenia”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Premier odniósł się również do działań prezydenta, mówiąc wprost o „politycznym spisku” dwóch instytucji - Prezydenta RP i Trybunału Konstytucyjnego - które miały doprowadzić do złamania ustawy zasadniczej. Tusk zaznaczył, że stara się rozwiązywać problemy bez emocji, ale nie może pozwolić na obchodzenie konstytucji. Jak przypomniał, jako szef rządu otrzymywał do kontrasygnaty tego typu dokumenty od wszystkich prezydentów, w tym od Andrzeja Dudy, co czyni działania obecnej głowy państwa jeszcze bardziej niezrozumiałymi.
11 tysięcy spraw miesięcznie - realne odciążenie sądów
Podpisanie nominacji to nie tylko formalność - to kwestia sprawności całego wymiaru sprawiedliwości. Jak wyjaśnił premier, grupa 200 asesorów mogłaby rozpatrywać miesięcznie od 10 do 11 tysięcy spraw. To ogromna liczba, biorąc pod uwagę, że polskie sądy borykają się z przewlekłością postępowań. Asesorzy, którzy nie są jeszcze sędziami, mogą orzekać w pierwszej instancji, co znacząco odciąża sędziów i przyspiesza rozpatrywanie spraw cywilnych, rodzinnych czy gospodarczych.
Jednak, jak podkreślił Tusk, „to orzekanie ma sens tylko wtedy, gdy jest legalne”. W przeciwnym razie wydane przez asesorów wyroki mogłyby zostać uznane za nieważne, co doprowadziłoby do paraliżu sądów i konieczności ponownego rozpatrywania setek tysięcy spraw. Dzięki decyzji premiera, asesorzy mogą rozpocząć pracę w pełni legalnie, a obywatele mogą mieć pewność, że ich sprawy są prowadzone zgodnie z prawem.
„Dramat tej sytuacji polega na tym, że dwie instytucje – Prezydent RP i Trybunał Konstytucyjny – odpowiedzialne za ochronę i przestrzeganie Konstytucji, zawiązały coś na kształt politycznego spisku, aby tę Konstytucję złamać”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Stanowisko KRS z 29 lipca było kluczowe dla rozwiązania tego sporu. Rada jednoznacznie potwierdziła, że kontrasygnata premiera jest wymagana, co otworzyło drogę do podpisania dokumentów. To ważny precedens, który może mieć znaczenie dla przyszłych sporów kompetencyjnych między najwyższymi organami państwa.
Bezpieczeństwo energetyczne Polski w czasie upałów
Premier Tusk odniósł się również do sytuacji w polskiej elektroenergetyce, która w ostatnich tygodniach zmaga się z falą upałów. Jak poinformował, mimo rekordowych temperatur i ograniczenia pracy części bloków w elektrowniach w Kozienicach i Połańcu z powodu niewystarczającej ilości wody do chłodzenia, nie ma zagrożenia blackoutem. Sytuacja jest stabilna, a Polskie Sieci Elektroenergetyczne nie planują uruchomienia okresu przywołania na rynku mocy, czyli sięgania po dodatkowe jednostki rezerwowe.
Premier podkreślił, że Polska przeszła już przez trudny okres zimowy, a teraz mierzy się z drugą falą upałów. Jednak dzięki zdywersyfikowanemu modelowi energetycznemu, opartemu na różnych źródłach energii, system jest bezpieczny. W czasie upałów, gdy elektrownie konwencjonalne muszą ograniczać produkcję, fotowoltaika dostarcza rekordowe ilości energii, co znacząco zwiększa bezpieczeństwo dostaw. Tusk wskazał, że dalsze inwestycje powinny koncentrować się na rozwoju lądowej energetyki wiatrowej oraz morskich farm wiatrowych.
„Mieliśmy dziś spotkanie, aby ocenić, czy istnieje ryzyko wystąpienia jakiejkolwiek formy blackoutu. Mimo rekordowych temperatur, których się spodziewamy, nie ma dziś zagrożenia blackoutem. Sytuacja jest pod kontrolą”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Polska korzysta również z zalet europejskiego rynku energii, eksportując i importując prąd m.in. z Niemiec, Szwecji i Czech. Ta współpraca zapewnia ciągłość dostaw i dodatkowe bezpieczeństwo. Premier zaapelował do oponentów politycznych, aby „poszli po rozum do głowy” i zrozumieli, że potrzeby energetyczne kraju wymagają dalszych inwestycji, a stabilność sieci opiera się na zrównoważonym i zróżnicowanym rynku energii.
Upały a bezpieczeństwo pracowników - apel premiera
W obliczu ekstremalnych temperatur, które w środę mogą osiągnąć nawet 35 stopni Celsjusza, premier Donald Tusk zwrócił się z apelem do pracodawców o zapewnienie bezpiecznych warunków pracy. Przypomniał o rozporządzeniu Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, które określa maksymalną dopuszczalną temperaturę w miejscu pracy. Jak podkreślił, to nie są żarty - podczas ostatniej fali upałów w lipcu doszło do tragicznego zdarzenia, w wyniku którego zmarł pracownik jednego z zakładów.
Premier zaapelował do pracodawców o zapoznanie się z nowymi przepisami i potraktowanie ich jako instruktażu oraz zobowiązania do ochrony zdrowia i życia pracowników. „Praca w tych warunkach w niektórych miejscach jest po prostu nie do zniesienia” - mówił Tusk. Zwrócił uwagę, że Polska nie ma dużego doświadczenia z tak wysokimi temperaturami, dlatego szczególnie ważne jest reagowanie na wszystkie zagrożenia związane z upałem.
„To nie są żarty. Mieliśmy do czynienia ze zgonem w czasie ostatniej fali upałów w lipcu w jednym z zakładów. Sprawa dotyczy prawie wszystkich w Polsce. My nie mamy za dużo doświadczeń z takimi temperaturami. To rozporządzenie będzie instruktażem, ale też zobowiązaniem dla pracodawców”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Sprawa bezpieczeństwa pracowników jest szczególnie istotna w regionach przemysłowych, takich jak Myszków i okolice, gdzie wiele osób pracuje w halach produkcyjnych, odlewniach czy zakładach przetwórczych, gdzie temperatury mogą być jeszcze wyższe niż na zewnątrz.
Co to oznacza dla mieszkańców Myszkowa i regionu?
Decyzja premiera o podpisaniu nominacji asesorskich ma bezpośrednie przełożenie na funkcjonowanie sądów w naszym regionie. Sąd Rejonowy w Myszkowie, podobnie jak inne sądy w województwie śląskim, zmaga się z dużą liczbą spraw i długim czasem oczekiwania na rozprawy. Dzięki 200 nowym asesorom, którzy mogą orzekać w sprawach cywilnych, rodzinnych i gospodarczych, mieszkańcy Myszkowa mogą liczyć na szybsze rozpatrywanie swoich spraw. To szczególnie ważne dla lokalnych przedsiębiorców, którzy często czekają miesiącami na wyroki w sprawach handlowych.
W kontekście energetycznym, mieszkańcy Myszkowa mogą spać spokojnie - system energetyczny jest stabilny, a dzięki rozwojowi OZE, w tym fotowoltaiki, ryzyko przerw w dostawie prądu jest minimalne. Lokalne firmy, które obawiają się blackoutu w czasie upałów, mogą być pewne ciągłości dostaw. Premier zapowiedział też dalsze inwestycje w energetykę wiatrową, co w przyszłości może przełożyć się na niższe ceny energii dla odbiorców w naszym regionie.
Apel premiera o bezpieczeństwo pracowników powinien być szczególnie wzięty pod uwagę przez pracodawców z Myszkowa, gdzie działa wiele zakładów przemysłowych. Wysokie temperatury w halach produkcyjnych mogą stanowić realne zagrożenie dla zdrowia, dlatego warto już teraz wdrożyć odpowiednie procedury i zapewnić pracownikom dostęp do wody, wentylację i przerwy w pracy.
Kluczowe fakty i liczby
- 200 nominacji asesorskich podpisanych przez premiera 30 lipca 2025 r.
- 10–11 tysięcy spraw miesięcznie mogłoby być rozpatrywanych przez nowych asesorów
- 29 lipca - stanowisko KRS w sprawie kontrasygnaty
- 144 artykuł Konstytucji - podstawa prawna wymogu kontrasygnaty
- 35°C - prognozowana temperatura w środę w Polsce
Sytuacja, w jakiej znalazł się polski wymiar sprawiedliwości, jest bezprecedensowa. Decyzja premiera Tuska o podpisaniu nominacji asesorskich to nie tylko akt administracyjny, ale przede wszystkim obrona konstytucyjnego porządku. Dzięki temu obywatele mogą mieć pewność, że wyroki wydawane przez asesorów będą legalne, a sądy - sprawniejsze. To dobra wiadomość dla wszystkich, którzy czekają na sprawiedliwość.