Premier w Wieluniu: „Ten rok szkolny ma być rokiem wrażliwości i szacunku”

Wieluń – symbol wojennej tragedii, dziś lekcja dla młodych

Dokładnie 87 lat po niemieckim bombardowaniu Wielunia, które 1 września 1939 r. pochłonęło co najmniej 1200 ofiar i zniszczyło centrum miasta w 90 procentach, premier Donald Tusk stanął przed uczniami Zespołu Szkół nr 1, aby rozpocząć rok szkolny 2026/2027. To symboliczne miejsce – Wieluń, obok Westerplatte, uznawany jest za jeden z pierwszych celów agresji III Rzeszy. Zniszczenie miasta było tak dotkliwe, że do dziś trwa dyskusja, gdzie dokładnie rozpoczęła się II wojna światowa. Dla premiera nie ma to jednak znaczenia – liczy się pamięć i płynąca z niej nauka.

Szef rządu podkreślił, że 1 września łączy dwa przeciwstawne doświadczenia: radość z nowego etapu edukacji oraz bolesną pamięć o wybuchu największego konfliktu w dziejach. „Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła” – mówił Tusk. Jego zdaniem pamięć o wojnie nie może być jedynie suchą wiedzą historyczną, ale musi stać się moralnym kompasem dla kolejnych pokoleń. To właśnie refleksja nad przyczynami i skutkami wojny pozwala odróżniać dobro od zła oraz rozpoznawać zagrożenia, zanim doprowadzą do tragedii.

Apel do młodzieży: szacunek, odwaga i codzienna odpowiedzialność

Premier zwrócił się bezpośrednio do uczniów, przypominając, że młode pokolenia nie doświadczają dramatów swoich przodków, ale to od nich zależy przyszłość Polski. „To, w jaki sposób traktujecie swoich rówieśników, to, jak reagujecie na przemoc, na agresywną głupotę ma wielkie znaczenie” – podkreślił. W wystąpieniu padły konkretne wskazówki: szanujcie się nawzajem, respektujcie odmienne opinie, reagujcie na przemoc i pomagajcie słabszym. Tusk zachęcił też do zdrowej dyskusji z nauczycielami – nawet do kłótni, jeśli uczeń ma poczucie racji.

Szef rządu zwrócił uwagę na narastający problem przemocy w polskich szkołach, w tym incydentów na tle narodowościowym. Jego zdaniem to właśnie codzienne postawy młodych ludzi budują bezpieczeństwo całego kraju. „Bardzo Was proszę, szanujcie się nawzajem, respektujcie swoje opinie, szanujcie nauczycieli, kłóćcie się z nimi, kiedy czujecie, że macie rację. Pomyślcie przynajmniej raz w tygodniu o tych, którzy potrzebują Waszej pomocy i postarajcie się im pomóc. To jest najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego” – zakończył premier.

Symboliczny gest przy pomniku ofiar

Zanim premier wygłosił przemówienie, zapalił znicz przy pomniku ofiar września 1939 r. w Wieluniu. Przy pomniku rozmawiał z dwojgiem świadków bombardowania – panią Anielą i panem Eugeniuszem. Ich relacje to żywa lekcja historii, której nie zastąpi żaden podręcznik. Spotkanie z naocznymi świadkami tragedii miało wymiar symboliczny – pokazało, że pamięć o wojnie to nie abstrakcyjne daty, ale konkretni ludzie i ich losy.

Premier przypomniał, że wojna to „straszliwe nieszczęście”, a jej uniknięcie jest najważniejszym zadaniem każdego pokolenia. „Ważne jest, aby wszędzie na świecie, tak jak jest tutaj w Wieluniu, pamiętać o tym, co do tej wojny doprowadziło” – mówił. W jego ocenie pamięć o II wojnie światowej daje szansę, że kolejne pokolenia nie będą musiały jej doświadczyć. To nie tylko znajomość faktów, ale przede wszystkim refleksja nad ich znaczeniem.

Co to oznacza dla uczniów z Myszkowa?

Choć wydarzenie miało miejsce w Wieluniu, apel premiera kierowany jest do wszystkich polskich szkół – także tych w Myszkowie i powiecie myszkowskim. Lokalne placówki coraz częściej mierzą się z wyzwaniami, o których mówił Tusk: agresją rówieśniczą, hejtem w internecie, a także przypadkami dyskryminacji. Dla uczniów z Myszkowa słowa premiera to sygnał, że ich codzienne zachowania – nawet te pozornie błahe – mają realny wpływ na atmosferę w szkole i bezpieczeństwo całej społeczności.

Warto, aby myszkowscy nauczyciele i rodzice wykorzystali ten początek roku szkolnego do rozmów o szacunku i empatii. Lokalne szkoły mogą organizować debaty, warsztaty antyprzemocowe czy projekty historyczne, które przybliżą uczniom losy regionu podczas II wojny światowej. Pamięć o ofiarach Wielunia, ale też o lokalnych bohaterach z okolic Myszkowa, może być punktem wyjścia do budowania postaw obywatelskich. To właśnie od takich inicjatyw zależy, czy słowa premiera pozostaną tylko deklaracją, czy staną się realną zmianą.

Najważniejsze fakty z inauguracji

• 1 września 2026 r. – premier Donald Tusk zainaugurował rok szkolny w Zespole Szkół nr 1 w Wieluniu.
• Niemieckie bombardowanie Wielunia w 1939 r. pochłonęło co najmniej 1200 ofiar i zniszczyło centrum miasta w 90%.
• Premier zaapelował o szacunek, respektowanie opinii i reagowanie na przemoc – to „najpiękniejsza lekcja wychowania obywatelskiego”.
• Tusk zapalił znicz przy pomniku ofiar września 1939 r. i rozmawiał ze świadkami bombardowania – panią Anielą i panem Eugeniuszem.

„Dziś powinniśmy w każdej szkole pamiętać, że nienawiść, pogarda, przemoc, agresja prowadzą do zła”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

„To, w jaki sposób traktujecie swoich rówieśników, to, jak reagujecie na przemoc, na agresywną głupotę ma wielkie znaczenie”

Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów

Inauguracja roku szkolnego w Wieluniu to nie tylko uroczyste rozpoczęcie nauki, ale przede wszystkim ważny sygnał polityczny i społeczny. Premier pokazał, że pamięć o historii powinna iść w parze z budowaniem lepszej przyszłości – opartej na wzajemnym szacunku i odpowiedzialności. Czy słowa te znajdą odzwierciedlenie w codziennym życiu polskich szkół? To zależy od każdego z nas – uczniów, nauczycieli i rodziców.